مقدمه - خیابان سپه قزوین را خیلی دوست دارم،برایم مثل "ماشین زمان" است،همان که انسان را در تاریخ جابه جا می کند.تمام عناصر سپه، مرا به زمان و مکان دیگری می برند که اصلا متعلق به امروز نیست.بازارچه سنتی میوه و تره بار که در ابتدای آن است و مسجد جامع و محوطه جلویش با عالمی که دست فروش ها در آن راه انداخته اند.کوچه های تنگ و باریک و خانه های قدیمی ای که دو طرف خیابان را محاصره کرده اند و در هر کدام آب انباری،سقاخانه ای و بنایی که یادگار گذشته هاست. روبه رو هم که منظره شهربانی قدیم با هر قدمی که به سمتش برمی داری دست به کمر،باد به غبغب و با سینه ای سپر به تو نزدیک و نزدیک تر می شود،گویی می خواهد کل وجودت را زیر بگیرد.و بعد از آن،یک دوراهی؛سمت چپ:خیابان پیمغبریه و آرامگاه همان چهار پیامبر بنی اسرائیل با مسجد پنجعلی و قصه های موسوم به آن جای دست، و سمت چپ: کوچه "دعا دعا" و خانه دعانویسان قافله باشی. منگ در و دیوار و ساختمان ها و آدم ها هستم که ناگهان اطلاعیه ای بر روی یکی از دیوارهای خیابان توجهمان را جلب می کند:"بدین وسیله به استحضار همشهریان محترم می رسانیم که طبق آئین و سنت نیاکان خویش باز هم مثل سال های گذشته در روز 19 اردیبهشت ماه به مناسبت پشت سر گذاشتن 50 روز از سال نو و به شکرانه نعمت های خداوند متعال، در مصلی شهر گرد هم آمده و طلب رحمت ( باران) می نماییم.پاسخ سبز شما به دعوت ما باعث برگزاری هرچه باشکوه تر این مراسم خواهد بود. واحد تبلیغات مسجد مقدس مصلی" قصد گرفتن عکس از آن را که می کنیم یکی از مغازه داران،اطلاعیه پشت شیشه مغازه اش را درمی آورد و درحالی که به سمتمان گرفته می گوید:"این مال شما،عجله کنید که انشاالله خدا به دعای شما جوانان،باران رحمتش را از ما دریغ نکند." در قسمتی از شهر که ما زندگی می کنیم هرگز نه اطلاعیه ای از این مراسم به دیوارها می خورد،نه کسی دغدغه حضور در آن را دارد و نه حتی آگاه است از برگزاری آن.

اگر بپذیریم که زبان، ظرف تفکر است، پس انسان ها درباره چیزهایی که واژه ای برای آن ندارند فکر نمی کنند و پیدایش هر واژه در هر فرهنگ، امری تصادفی نبوده و رد پایی از وجود یک واقعیت در آن فرهنگ است. همینگونه است وقتی که ما با واژه ساده و بسیار روزمره ای مانند "شب نشینی" مواجه می شویم. طبق آنچه پیش از این گفته شد، وجود این واژه می تواند گویای واقعیتی در فرهنگ ما، حتی شده در روزگار گذشته آن باشد. شب نشینی چیست و چرا به وجود آمده است؟ ساده ترین تحلیل از این واژه مرکب را از طریق تجزیه بخش های واژگانی آن می توان انجام داد: شب + نشستن. دور هم نشستنی که شبانه است. اسم عامی که برخلاف شب یلدا و شب قدر و امثال آن، به شب خاصی اشاره نداشته و کلیت شب را مدنظر دارد، شبی که هر یک از شب های سال می تواند باشد. هدف از این مجمع شبانه چیست؟ نه مثل عید نوروز: احیای یک سنت باستانی، نه مثل مراسم خواستگاری: انجام امری مهم، نه مثل مراسم ختم قرآن یا روضه: عبادت و انجام یک فریضه دینی، که نشستن، دور هم نشستن، همین! بنابراین فهم شب نشینی، در گرو فهم مفهوم شب و نیز دور هم نشستن است.

تا پیش از تولید و گسترش رسانه ها، داشته های فرهنگی هر منطقه ای بیشتر به خودش تعلق داشت و آمیختگی به مراتب کمتری را با عناصر فرهنگی سایر مناطق تجربه می کرد. به همین جهت، اشکال متنوع تری از همه چیز وجود داشت، هنوز وقتی که از روستایی به روستای دیگر می رفتی گوناگونی لباس ها و شیوه معماری و غذا و زبان بارز بود و حتی گونه های مختلفی از شیوه های گذران اوقات فراغت وجود داشت. بازی های محلی در چنین فضایی، از پویایی و تنوع بسیاری برخوردار بودند و جای تامل و بررسی بسیار داشتند اما در زندگی امروز و تحت تاثیر عوامل مختلفی ( که البته رسانه، یکی از مهمترین آنهاست) بازی های محلی نیز مثل لباس ها و زبان ها و معماری ها و صنایع دستی محلی کمرنگ شده و حتی در مواردی کاملا از یاد رفته اند. بازی های محلی در زندگی امروز چه جایگاهی دارند و چرا؟ این ها سوالاتی است که مقاله حاضر درصدد پاسخگویی به آنها برمی آید.

موسیقی به لحظه لحظه زندگی اقوام ایرانی گره خورده است و فرهنگ لر نیز از این قاعده مستثنی نیست. زندگی مردم لر از تولد تا مرگ سرشار از موسیقی است، از مراسم انتخاب نام نوزاد، لالایی هایی که مادران برای کودکانشان می خوانند، ترانه های کار و موسیقی های رقص تا موسیقی خاص مراسم سوگ. موسیقی لری را از لحاظ کاربرد آن می توان به موسیقی های کار، کوچ، مذهبی، سوگواری، رقص، لالایی، حماسی و عاشقانه تقسیم بندی کرد. برخی مانند لالایی ها بدون همراهی ساز اجرا می شوند،در برخی دیگر مانند رقص ها تنها ساز است که می نوازد و کلامی ندارد و در گروهی دیگر ساز و کلام یکدیگر را همراهی می کنند. ترانه های کار،بدون ساز و در صورت امکان گروهی اجرا می شوند. در هنگام خرمن کوبی، لایروبی جویها، برنج کوبی، حصیربافی، مشک زنی، پشم چینی و شیر دوشی ترانه هایی خوانده می شوند که هم سختی کار را می کاهد و هم روحیه جمعی را بالا می برند.سابق بر این نیز ایل ها در هنگام کوچ،موسیقی های خاصی اجرا می کردند که در کوچ های بهاری و پاییزی متفاوت بوده و غالبا همراه ساز (سرنا) و دهل اجرا می شده است.